Gemlord – luksusowa biżuteria z pereł
<

Perły naturalne i hodowane


img

Podział na perły naturalne i hodowane utracił już swoje pierwotne znaczenie dla większości kupujących z uwagi na zanik pozyskiwania tych pierwszych - w powszechnym obrocie handlowym dostępne są tylko perły hodowane. Mimo to, nieprawidłowo stosowana terminologia wciąż budzi wiele nieporozumień. Chcielibyśmy ułatwić Państwu poruszanie się w świecie pereł, zanim więc przejdziemy do charakterystyki gatunków pereł powinniśmy przede wszystkim omówić to zagadnienie.

Perły naturalne

Mianem "perły naturalne" określamy kamienie powstające w organizmach mięczaków perłorodnych w sposób samorzutny, bez ingerencji człowieka. Powstanie perły w naturze jest zjawiskiem niezwykle rzadkim. Budulcem tych kamieni jest masa perłowa, wytwarzana przez tkankę nabłonkową płaszcza, która okrywa zewnętrzną część ciała mięczaków. Tkanka ta, odpowiedzialna za budowę i wzrost muszli perłopława, stanowi również mechanizm obronny przed atakującymi go pasożytami. Jeśli takiemu intruzowi uda się przebić muszlę i wniknąć do wnętrza organizmu, natychmiast otacza go, a następnie izoluje kolejnymi warstwami masy perłowej – dając w ten sposób początek perle naturalnej. Wbrew szeroko rozpowszechnionej legendzie perła naturalna nie może powstać na ziarnku piasku - wymagana jest tu bowiem agresywna akcja naruszająca integralność ciała mięczaka. Z eliminacją ziaren piasku z wnętrza ciała małż radzi sobie poprzez zwiększone wydzielanie śluzu, który wypłukuje martwą materię z muszli.

Perły naturalne przez wieki stanowiły trofea poławiaczy pereł, były również dodatkową premią w procesie połowów zmierzających do pozyskania masy perłowej. Częstość znajdowania pereł zależała od gatunku poławianych mięczaków - w skrajnych przypadkach dla pozyskania jednej sztuki niezbędny był połów wielu tysięcy małży. Na początku XX wieku, niedługo po rozpoczęciu hodowli, zaprzestano poszukiwania pereł naturalnych i dziś nowe egzemplarze trafiają na rynek wyłącznie jako efekt przypadkowych znalezisk, dokonywanych głównie przez rybaków poławiających małże i ślimaki w celach spożywczych. Ich cenę wyznacza rzadkość występowania (w zależności od wielkości są one od 17 do 200 razy droższe od pereł hodowanych). Praktycznie niedostępne w powszechnym obrocie handlowym, pojedyncze egzemplarze pereł naturalnych lub biżuterii z takimi perłami sprzedawane są głównie przez światowe domy aukcyjne, antykwariaty lub firmy skupujące owe trofea od rybaków. Na dzień dzisiejszy w Polsce nie ma firmy specjalizującej się w obrocie perłami naturalnymi. Spotykane często użycie określenia "naturalne" w stosunku do sprzedawanych kamieni pochodzących z hodowli jest dużym nadużyciem i świadczy o chęci wprowadzenia w błąd nabywców lub jest przejawem nieznajomości tematu.

Perły hodowane

Kamienie te powstają w wyniku celowej ingerencji człowieka w ciało mięczaka perłorodnego, zmierzającej do zapoczątkowania procesu formowania się perły. Stymulacja mięczaka do produkcji perły polega na wprowadzeniu w jego ciała tkanki nabłonkowej płaszcza, pobranej od innego osobnika, przy czym na dawców tkanki wybierane są organizmy o szczególnie pięknej masie perłowej pokrywającej wewnętrzną stronę ich muszli. Dobór taki pozwala zwiększyć prawdopodobieństwo uzyskania kamieni wysokiej jakości. W przypadku hodowli pereł jądrowych dodatkowo wprowadzane jest sztuczne jądro, które będzie stanowiło wzorzec kształtu i skróci cykl ich hodowli.

Pierwsze klejnoty będące wynikiem ingerencji człowieka w organizm perłopława uzyskiwano już w Chinach w XII wieku. Hodowla w większej skali została zapoczątkowana w Japonii, w początku wieku XX i z czasem spowodowała zanik pozyskiwania pereł naturalnych. Dziś już praktycznie wszystkie perły, które spotykają Państwo w handlu, uzyskane zostały w wyniku hodowli - takie też perły znajdą Państwo w naszej ofercie i o takich perłach mówimy w większości artykułów dostępnych w naszym sklepie.

W powszechnym użyciu jest również pojęcie "perły hodowlane" - jest to jednak termin nieprawidłowy. Mianem "hodowlane" określamy bowiem zwierzęta podlegające hodowli. Na określenie martwych obiektów (pereł, czy np. kryształów), które zostały uzyskane w efekcie hodowli, w języku polskim używamy słowa "hodowane" i jest to termin używany powszechnie w fachowej literaturze gemmologicznej, a także literaturze popularnej pisanej przez znawców tematu.

Klasyfikacja pereł z uwagi na tworzące je organizmy

Ze względu na środowisko bytowania mięczaka perłorodnego, perły (zarówno naturalne jak hodowane) dzielimy na słodkowodne i słonowodne (zwane często morskimi). Perły słodkowodne to kamienie tanie, popularne - egzemplarze naprawdę piękne w wodach słodkich uzyskiwane są niezmiernie rzadko. To one stanowią dziś podstawową ofertę polskich sklepów jubilerskich. W naszej biżuterii perły słodkowodne pojawiają się tylko wtedy gdy są naprawdę bardzo wysokiej jakości. Znacznie piękniejsze i cenniejsze są perły słonowodne, które dominują w naszej ofercie. Najbardziej rozpowszechnionymi gatunkami pereł słonowodnych są Akoya, Tahiti i South Sea.

Informacje na temat poszczególnych gatunków znajdą Państwo w osobnych artykułach:

Jeśli poszukują Państwo informacji na temat pereł innego rodzaju, odsyłamy do naszego słowniczka terminologii perłowej.

perły

do góry
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper.pl